3(32)/2008

Spis treści:


Wstęp

Najmłodszy Nobel z ekonomii

Google ma już 10 lat!

Google Book Search

Nowe „oblicze” Biblioteki Głównej UEK

„Rola przedsiębiorcy Oskara Schindlera w ratowaniu żydowskich współobywateli Krakowa” – o wystawie w Bibliotece Głównej UEK

Wyprawa Chiny 2008


90 lat temu...

Kraków 90 lat temu, czyli jak odradzała się Polska

90 lat temu... utworzono Główny Urząd Statystyczny


Konferencje:

Lampka szampana jako narzędzie lobbingu – sprawozdanie z międzynarodowego seminarium „Lobbing na rzecz bibliotek”

Annual General Meeting Budapest

The Past, Present, and Future of the Impact Factor and other Tools of Scientometrics - their use in comparing the scientific quality of researchers, journals, institutions and countries

Innowacje oraz zmiany ortograficzne i interpunkcyjne. Szkolenie zorganizowane przez Bibliotekę Analiz Sp. z o.o. 23 października 2008 roku

Technologie informacyjne istotnym czynnikiem promocji kultury i szerzenia pluralizmu kulturowego - warsztat projektu MOSAICA – zarządzanie zasobami dziedzictwa kultury żydowskiej


Staże zawodowe:

Sprawozdanie ze stażu zawodowego w Bibliotece Głównej Akademii Pedagogicznej w Krakowie

Staż zawodowy w Bibliotece Głównej Akademii Górniczo-Hutniczej

Praktyka zawodowa w Bibliotece Uniwersytetu w Umeå

Wyjazd szkoleniowy do Biblioteki Uniwersyteckiej w Ratyzbonie


Nowości:

Czasopisma turystyczne w zbiorach Biblioteki

Najnowsze publikacje w zbiorach Centrum Dokumentacji Europejskiej

Nowości Biblioteki Depozytowej Banku Światowego

Nowości Biblioteki Depozytowej IMF

Nowości Biblioteki Depozytowej EBOR


Protokół z zebrania Rady Bibliotecznej w dniu 17 listopada 2008 r.

Czy wiesz, że...

Wyciągnięte z sieci

Lampka szampana jako narzędzie lobbingu –
sprawozdanie z międzynarodowego seminarium „Lobbing na rzecz bibliotek”

„Jednym z najważniejszych instrumentów działania kierownictwa biblioteki jest lampka szampana” - powiedziała Barbara Lison, dyrektor Biblioteki Miejskiej w Bremie podczas seminarium zorganizowanego przez Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich, Bibliotekę Narodową i Goethe Institut w Warszawie 23 czerwca 2008 r. Nie tyle o lampce szampana, co o znaczeniu lobbingu jako metodzie wywierania wpływu przez środowisko bibliotekarskie na decydentów można było posłuchać podczas seminarium, na program którego złożyły się wystąpienia polskich i niemieckich bibliotekarzy oraz naukowców z SGH.

Słowo wstępne wygłosili: Elżbieta Stefańczyk – przewodnicząca Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich i dr Tomasz Makowski – Dyrektor Biblioteki Narodowej. W pierwszej sesji na temat uwarunkowań prawnych lobbingu, metod i technik, czyli o tym, jak skutecznie realizować swoje cele i interesy wypowiedziała się dr Małgorzata Molęda-Zdzich z SGH.

Pojęcia lobbingu używa się w dwóch kontekstach: jako zjawiska społecznego, politycznego i ekonomicznego oraz w kontekście narzędzia wywierania wpływu, formy komunikacji społecznej. Angielskie słowo „lobby” oznaczające kuluary, hall w hotelu, czy parlamencie, dało podstawę utworzenia pojęcia lobbingu definiowanego jako gra tocząca się między decydentami a różnorodnymi grupami, które działają samodzielnie lub wynajmują do tego celu lobbystów [prof. Clamen, s. XIII]. Można wyróżnić dwie grupy lobbystów: tych którzy działają we własnym imieniu np. rząd, mass media, dziennikarze, liderzy opinii publicznej i tzw. profesjonaliści, jak choćby agencje PR. W Polsce od 2003 roku prowadzi działalność Stowarzyszenie Profesjonalnych Lobbystów, których celem jest między innymi popularyzowanie działalności etycznej i lobbingowej zgodnej z prawem, jako niezbędnego elementu komunikacji w społeczeństwie demokratycznym [www.splp.pl]. Zarejestrowanych członków polskiego stowarzyszenia jest tylko sześciu, co w porównaniu do innych krajów, np. USA – 32 890 profesjonalnych lobbystów, wskazuje na niski poziom świadomości w naszym kraju, że lobbing jest nieodzownym narzędziem do budowania społeczeństwa obywatelskiego. 7 lipca 2005 r. uchwalono ustawę o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa [Dz.U. z 2005 r. Nr 169, poz. 1414].

Wyróżnia się lobbing bezpośredni i pośredni. W pierwszym przypadku grupa interesu bezpośrednio stara się oddziaływać na decydentów korzystając z metod takich jak: rozmowa bezpośrednia, telefoniczna, spotkanie w szerszym gronie, konferencje. W drugim przypadku czas oddziaływania jest wydłużony, gdyż grupa interesu, np. stowarzyszenie, próbuje wpłynąć na decydentów uzyskując wcześniej poparcie opinii publicznej. Dobrą metodą pośredniego wywierania wpływu mogą być konferencje, targi, bojkoty, manifestacje, mailingi, petycje, cyberlobbing = e-lobbing.

Cytując prof. Clemensa, lobbing jako rodzaj gry posiada jasno określone reguły i zasady. Niezwykle ważne jest ustalenie celu, rozplanowanie całego procesu, gdyż lobbing jest procesem długofalowym, wymagającym konsekwentnej i systematycznej realizacji planu. Podstawowe pytania, jakie zadaje sobie lobbysta to:

  1. cel = do czego konkretnie dążymy?
  2. proces = kto podejmuje decyzję?
  3. rozkład sił = kto jest za, kto przeciw?
  4. komunikat = co powiedzieć?
  5. wektory = jakimi drogami?
  6. imperatywy = termin, koszty.

Następnie głos zabrała Barbara Lison, dyrektor Biblioteki Miejskiej w Bremie, która przedstawiła metody i środki lobbingu na rzecz bibliotek na przykładzie doświadczeń z Bremy. W swoim wystąpieniu zwróciła uwagę na istotę sformułowania klarownej strategii, opisującej cele działań lobbingowych. Biblioteki powinny świadomie budować długofalowe relacje, alianse strategiczne, sieci sprzymierzeńców, którym mogą oferować pewne dobro wymienne. Z działaniem lobbingowym bibliotek wiąże się pozytywny wizerunek instytucji, który może okazać się ważnym dobrem wymiennym dla potencjalnych partnerów. Biblioteki mogą lobbować przy pomocy różnorodnych metod, np. stowarzyszenia wspierającego bibliotekę, współpracy w ponadbranżowych zespołach roboczych i gremiach, dzięki którym biblioteka będzie mogła pokazać się w sposób „nieco specyficzny”, gdyż niezwykłość wzbudza pozytywne zainteresowanie. Na koniec Barbara Lison podkreśliła, że biblioteki powinny zdać sobie sprawę z tego, że bez mówienia o swoich dobrych osiągnięciach, bez pozytywnego wizerunku, który tworzą sami bibliotekarze, bez komunikacji formalnej i nieformalnej – czyli przysłowiowej lampki szampana – nie da się skutecznie lobbować bezpośrednio, ani tym bardziej pośrednio – polegając na opinii publicznej.

W drugiej sesji wykład Czy lobbing bibliotekom jest potrzebny? przedstawiła Jolanta Słowik, Zastępca Dyrektora Miejskiej Biblioteki Publicznej we Wrocławiu, która opowiedziała o dobrych praktykach zastosowania lobbingu dla Miejskiej Biblioteki Publicznej we Wrocławiu, a dokładnie Mediateki, która cieszy się ogromną popularnością wśród młodzieży.

Kolejny interesujący przykład budowania wizerunku biblioteki przedstawiła Krystyna Hałun, Zastępca Dyrektora Miejskiej Biblioteki Publicznej w Olsztynie, powołując się na dwie filie MBP w Olsztynie: AbecadłoPlanetę 11.

Abecadło jest nowoczesną multimedialną biblioteką, przeznaczoną głównie dla dzieci i młodzieży do lat 13, ale również dla wszystkich zainteresowanych mediami dla dzieci oraz dotyczącymi dzieci. Czytelnie zostały wyposażone w specjalnie zaprojektowane meble, które tworzą przestrzeń przyjazną młodym użytkownikom. Oprócz tradycyjnych książek i czasopism można wypożyczać książki mówione, programy edukacyjne, książki-zabawki, filmy, płyty z muzyką, gry planszowe i komputerowe. W ofercie Abecadła znalazł się mini księgozbiór książek dla rodziców, opiekunów oraz cykl spotkań dla rodziców, poświęconych problemom związanym z wychowaniem i edukacją dzieci.

Powołana w 2004 roku Planeta 11 – multimedialna biblioteka młodych może stanowić doskonały przykład nowoczesnej, łamiącej stereotypy biblioteki dla młodzieży, która za cel stawia sobie stworzenie miejsca szeroko pojętej informacji, nauki i rozrywki. Przy kawie, z gazetą lub pracą domową w kosmicznie zaaranżowanej przestrzeni spotykają się młodzi z Olsztyna i okolic.

Oba projekty AbecadłaPlanety 11 zostały dobrze wypromowane w środowisku lokalnym. MBP w Olsztynie poczyniła świadome działania lobbingowe, które doprowadziły do powstania nowoczesnych, przyjaznych i cieszących się bardzo dobrym wizerunkiem filii biblioteki.

Na koniec seminarium zabrała głos Przewodnicząca SBP - Elżbieta Stefańczyk, w celu omówienia strategii lobbingowej SBP na rzecz bibliotekarzy i bibliotek.

Katarzyna Bilińska

Literatura:

Andrzejewski, Piotr (red.) (2005), Wystąpienia publiczne i profesjonalna korespondencja czyli trudna sztuka budowania wizerunku. Poznań : Wydawnictwo Forum, s. 150-151.

Clemen, Michel (2005). Lobbing i jego sekrety. Warszawa : Felberg SJA.